شارژر ۱۰۰ واتی، گوشیت رو ۱۰۰ وات شارژ نمیکنه. توان نهایی رو گوشی تعیین میکنه، نه شارژر. اگه گوشیت سقف ۲۰ وات داشته باشه، یه شارژر ۱۰۰ واتی همون ۲۰ وات رو میده. امسال که آیفون ۱۸ پرو سقفش رو برد ۶۰ وات، این بحث دوباره داغ شد — و کلی آدم شارژر خریدن که کار نکرد.
شارژ سریع ۱۰۰ وات چطور کار میکنه؟
سه چیز باید با هم هماهنگ باشن: شارژر، کابل و گوشی. اگه یکیشون ضعیف باشه، توان میافته.
استاندارد اصلی USB PD یا Power Delivery است. نسخهی ۳.۰ تا ۱۰۰ وات میداد و یه قابلیت اختیاری به اسم PPS داشت. نسخهی ۳.۱ که از ۲۰۲۱ اومد، سقف رو برد ۲۴۰ وات — بهش میگن EPR یا Extended Power Range. برای عبور از ۱۰۰ وات، ولتاژ از ۲۰ به ۲۸، ۳۶ و ۴۸ ولت میرسه.
نسخهی ۳.۲ آخرین بازنگریه و همون سقف ۲۴۰ وات رو داره، ولی جزئیاتش دقیقتره. یکی از اضافههاش همون AVS است که اپل برای آیفون ۱۸ پرو اجباری کرده.
| استاندارد | سقف توان | ولتاژ حداکثر | کابل خاص |
|---|---|---|---|
| PD 2.0 | 100W | 20V | نه |
| PD 3.0 | 100W | 20V | 100W برای 5A |
| PD 3.1 | 240W | 48V | بله، EPR |
| PD 3.2 | 240W | 48V | بله، EPR |
AVS چیه و چرا مهم شده؟
AVS یعنی Adjustable Voltage Supply. به زبان ساده: گوشی میتونه ولتاژ رو با گامهای خیلی ریز درخواست کنه، نه پلههای درشت ۵ و ۹ و ۱۵ و ۲۰ ولت.
چرا مهمه؟ چون ولتاژ دقیقتر یعنی تلفات گرمایی کمتر. حرارت، دشمن اصلی شارژ سریعه. وقتی گرمای کمتری تولید بشه، گوشی میتونه جریان بیشتری بکشه و سریعتر پر بشه.
اپل برای آیفون ۱۸ پرو و پرو مکس، آداپتور ۶۰ وات یا بالاتر با AVS و USB PD 3.2 خواسته. بدون اینها گوشی شارژ میشه، ولی نه با سرعت کامل. حالا کی میفهمه؟ وقتی ۳۵ دقیقه پاش وایسی و ۲۰ دقیقهای تموم نشه.
کابل هم مهمه؟ بله، بیشتر از چیزی که فکر میکنی
کابل، گلوگاه پنهانه. هر کابلی ۵ آمپر رو رد نمیکنه.
کابلهای معمولی معمولاً تا ۳ آمپر یا ۶۰ وات میکشن. برای بالای ۶۰ وات، کابل باید ۵ آمپر و e-marker داشته باشه. برای بالای ۱۰۰ وات یعنی EPR، کابل باید ۲۴۰ وات و e-marker نسل جدید داشته باشه.
یه نکته که خیلیها نمیدونن: کابل ۱۰۰ واتی روی شارژر ۲۴۰ واتی، توان رو به ۱۰۰ وات محدود میکنه. کابل رو با شارژر ست کن، نه با قیمتش.
شارژر گان ۱۰۰ وات ارزش داره؟
بخر اگر: لپتاپ USB-C داری یا چند دستگاه داری و یه شارژر میخوای.
نخر اگر: فقط گوشی داری و گوشیت سقفش زیر ۴۵ واته. یه شارژر ۳۰ واتی کوچیک، هم سبکتره هم ارزونتر.
یه هشدار مهم درباره شارژرهای چندپورت: توان بین پورتها تقسیم میشه. یه شارژر ۱۰۰ وات دوپورت، وقتی هر دو وصل باشن، ممکنه ۷۰ و ۳۰ بده. اگه یه شارژر ۱۰۰ وات سهپورت ببینی، احتمالاً رو حالت تکپورت ۱۰۰ میده و رو حالت سهپورت خیلی کمتر. عدد «۱۰۰ وات» روی جلد، عدد حداکثر تکپورته.
این خبر برای تو چه معنایی دارد
دو خرید هست که پول دور ریختنه.
اول: شارژر بزرگ برای گوشی کوچک. اگه گوشیت ۲۰ وات میگیره، شارژر ۱۰۰ واتی همون ۲۰ وات رو میده. صفر فایده، اضافه پول، اضافه وزن.
دوم: شارژر بدون کابل مناسب. خرید شارژر ۱۰۰ واتی و استفاده از کابل ۳ آمپری قدیمی، یعنی شارژر گرون با سرعت کابل ارزون.
اگه آیفون ۱۸ پرو داری، یه شارژر ۶۰ واتی با PD 3.2 و AVS بگیر و کابل ۵ آمپری همراهش. اگه گوشی اندرویدی داری، ببین سقفش چیه — ۴۵، ۶۵ یا ۱۰۰ وات — و شارژر رو با همون سقف ست کن. بیشتر از سقف گوشی، هدر دادنه.
سوالهای رایج
شارژر ۱۰۰ واتی به گوشی ضرر میزنه؟
نه. گوشی هرچی لازم داره میکشه. شارژر ۱۰۰ واتی با یه گوشی ۲۰ واتی، همون ۲۰ وات میده.
کابل معمولی برای شارژ سریع کافیه؟
تا ۶۰ وات اغلب بله. بالای ۶۰ وات، کابل ۵ آمپر با e-marker لازمه. بالای ۱۰۰ وات، کابل ۲۴۰ وات EPR.
چرا شارژرم داغ میشه؟
داغ شدن تا حدی طبیعیه. ولی اگه خیلی داغ شد، یا کابل نازکه یا تهویهش بده. شارژر رو روی فرش و پارچه نذار.
PPS لازمه؟
برای سامسونگ و خیلی از اندرویدها بله، PPS خیلی کمک میکنه. برای آیفون، AVS مهمتره.
جمعبندی
توان نهایی رو گوشی تعیین میکنه. شارژر و کابل باید با سقف گوشی هماهنگ باشن، نه بیشتر. برای آیفون ۱۸ پرو: ۶۰ وات با AVS و PD 3.2. برای اندروید: شارژر با PPS همسطح سقف گوشی. و کابل ۵ آمپری رو فراموش نکن — بدون اون، هیچ شارژری سریع نیست.
شارژرهای فستشارژ ارزونچی رو ببین و کابل رو جدا از دستهی کابل شارژ انتخاب کن.
منبع: https://www.engadget.com/2241124/fast-charging-differenent-standards-explained
